Bijgewerkte statistieken CDC tonen geringe sterftekans corona

Het CDC heeft sinds 10 september een bijgewerkte beste schatting van de sterftekans bij een corona besmetting. Onder de 50 jaar is de sterftekans “zo goed als nul”, zoals prof. Carl Heneghan ook al zei. Zelfs in de leeftijdscategorie 70+ overleeft bijna 95% van de mensen. Volgens prof. Karl Sikora was de gemiddelde leeftijd van een coronadode in Engeland 82 jaar, terwijl de gemiddelde levensverwachting 82,3 jaar is.

Bron (zie Tabel 1, kolom ‘Scenario 5’, rij ‘Infection Fatality Rate’)

Het gevaar van een virus meten we niet alleen aan de sterfte, maar ook aan ernstige ziekte. Epidemioloog en arts met 30 jaar ervaring David L. Katz heeft zorgvuldig gezocht en komt tot de conclusie dat ernstige ziekte door corona statistisch gezien niet vaker of erger is dan bij andere luchtwegvirussen.

Volgens dr. Michael Hochman is het gebruikelijk dat mensen die een ernstige ziekte doorgemaakt hebben, maanden moeten herstellen. Dit gebeurt ook bij een zware griep en het herstel is meestal volledig.

Wat deze gegevens m.i. (nogmaals) aantonen is dat het gevaar van het coronavirus zwaar overschat wordt.

Het toekomstige gevaar van corona

Wereldwijd is zo’n 45% van de sterfgevallen in de ouderenzorg. In Nederland liepen in maart en april nog heel veel medewerkers in de ouderenzorg zonder mondkapjes en gelaatsschermen rond. Dit heeft niet alleen geleid tot zeer hoge sterfte onder bewoners, maar ook tot ziekte en (bij hoge uitzondering) sterfte onder het personeel.

Dit probleem lijkt inmiddels opgelost. Ook zijn de behandelprotocollen en medicijnen in de ziekenhuizen inmiddels fors verbeterd. Het lijkt mij dat alleen al de combinatie van deze twee factoren tot 50% vermindering van de toekomstige coronasterfte zal leiden.

Voeg daar nog een hele serie doeltreffende en doelmatige maatregelen aan toe, en de genoemde vermindering van niet alleen sterfte maar ook (ernstige) ziekte moet met groot gemak haalbaar zijn. (Mijn voorgestelde aanpassingen staan samengevat in het plaatje.)

Starre beleidsmakers

Het grote probleem is dat de beleidsmakers weinig tot niks doen met tenminste de helft van de genoemde maatregelen. Zo wijst bijvoorbeeld alles bij de uitbraak in het verzorgingshuis in Maassluis erop dat het virus zich door de lucht verspreid heeft, maar de GGD blijft dat maar ontkennen. In het rapport staat expliciet dat de betrokken microbiologen (waaronder Peter de Man) het oneens zijn met de getrokken conclusies: “[Franciscus Gasthuis en Vlietland] onderschrijft de samenhang van de bevindingen en de conclusies uit dit uitbraakrapport niet.”

Het allerbeste dat je m.i. kunt zeggen over de huidige set maatregelen is dat ze onvolledig zijn. Volgens epidemioloog en kinderarts Patricia Bruijning is het grootste risico als mensen “langdurig dicht bij elkaar zitten in de slecht geventileerde binnenruimtes“. Maar waar wordt “ventilatie”, “langdurig” en “binnenruimte” genoemd in de basismaatregelen?

Mijn hoop voor de coronadiscussie

Ik spreek bij deze de hoop uit dat de verschillende kampen in de coronadiscussie voortaan samen vechten vóór niet zozeer een strenger of minder streng beleid, maar een beter beleid dat meer oplevert en minder kost (in de breedste zin van het woord).

Als dat lukt komt er geen noemenswaardige tweede golf van corona ziekte en sterfte, en ook geen noemenswaardige golf van alle andere luchtweginfecties (zoals ieder griepseizoen het geval is).

De Gouden Standaard onder de corona brandmelders

Bron: meqasa

Stel je een brandmelder voor. Niet zomaar een, maar de Gouden Standaard, de crème de la crème. Deze brandmelder detecteert niet alleen een grote brand dichtbij (dat doen ze allemaal), maar is zo hypergevoelig dat hij het zelfs waarneemt als aan de andere kant van de stad een kaars brandt of als maanden geleden in het gebouw een kaars heeft gebrand.

Prachtige techniek allemaal, maar totaal onbruikbaar voor de gebruiker die alleen wil weten of in zijn huis momenteel brand is. Dat rotding gaat namelijk aan de lopende band af terwijl er niks aan de hand is.

Als de melder afgaat is in bijna alle gevallen wel degelijk een rookdeeltje aanwezig, alleen is niet duidelijk of het een grote brand dichtbij is (terecht alarm) of een kaarsje aan de andere kant van de stad (vals alarm).

Het onderscheid tussen beide scenario’s kan behoorlijk goed afgeleid worden aan de hand van het aantal waargenomen rookdeeltjes: gigantisch veel is waarschijnlijk grote brand dichtbij; slechts een of enkele is bijna zeker geen reden tot zorg. Het aantal waargenomen deeltjes is wel bekend, maar wordt in dit geval niet gebruikt om een vals alarm te voorkomen.

Corona PCR-test

De kenmerken van bovengenoemde brandmelder komen overeen met de corona PCR-test. De hoeveelheid genetisch materiaal (viral load) die de test vindt (cycle threshold, Ct-waarde) is bekend en essentieel, maar wordt niet bekendgemaakt. De test verdubbelt genetisch materiaal tot het eventueel waargenomen wordt. Bij het afkappunt van 40 verdubbelingen, is aan het eind 240 = 1.100 MILJARD maal zoveel materiaal aanwezig als aan het begin!!!

Zelfs na ‘slechts’ 30 verdubbelingen is 1 miljard maal zoveel materiaal als aan het begin (=230). Oftewel aan het begin was er zo ongelooflijk weinig materiaal, dat je het maar liefst 1 miljard maal moest vermenigvuldigen om het waar te kunnen nemen.

Ook hier is een behoorlijk betrouwbare relatie: gigantisch veel genetisch materiaal = momenteel mogelijk besmettelijk en potentiële ziekte; ongelooflijk weinig genetisch materiaal = momenteel bijna zeker niet besmettelijk en ook niet ziek.

Jaap van Dissel bevestigt dit. Kort door de bocht: heel veel genetisch materiaal betekent waarschijnlijk actief virus, heel erg weinig genetisch materiaal betekent waarschijnlijk virusresten.

Nou varieert de hoeveelheid virus sterk gedurende een besmetting. In het begin loopt het bliksemsnel op en na de piek neemt het gedurende enkele weken/maanden langzaam af. Als je weinig genetisch materiaal vindt, weet je niet of je nou helemaal aan het begin of aan het eind zit, of dat er nooit ziekte en besmettelijkheid zullen komen.

Conclusie

  • De hoeveelheid gevonden genetisch materiaal (Ct-waarde) is een cruciale factor die wel bekend is, maar niet doorgegeven wordt. Het is een onvolledig gegeven, maar heel veel beter dan niks. Momenteel wordt alleen bekendgemaakt of genetisch materiaal gevonden is, maar niet hoeveel. De huidige summiere testuitslag is m.i. zo goed als nutteloos.
  • Een gevoeliger test hoeft niet per se beter te zijn. Sterker: gevoeliger kan juist slechter zijn. De brandmelder uit het voorbeeld is zo overgevoelig dat hij totaal onbruikbaar is. We willen geen maximale maar optimale gevoeligheid. Gevoelig is goed, te gevoelig is slecht.

Wat moet er beter?

  • Zolang we de PCR-testen nog gebruiken, moet de hoeveelheid genetisch materiaal ook bekend gemaakt worden. Dit is een imperfect gegeven, o.a. omdat de monsterafname uitmaakt en verschillende analysemachines net iets anders werken, maar in dit geval is imperfecte informatie veel beter dan helemaal geen informatie.
  • Als je besmettelijkheid wilt meten (in veel gevallen is meten m.i. zinloos), zul je heel regelmatig moeten meten. Met de PCR-test is dit zowel onpraktisch als astronomisch duur (kosten per test: zo’n 100 euro).
  • Een veel beter alternatief zijn thuistesten die zo’n 2 euro per stuk kunnen kosten en waar de uitslag binnen 15 minuten bekend is, naast meer voordelen. De techniek bestaat al en ze kunnen zo beschikbaar komen, maar de beleidsmakers hebben ze lang afgewezen omdat ze minder gevoelig waren dan PCR-testen. In plaats dat dit als een pluspunt werd gezien (minder fout-positieve besmettelijken) werd het onterecht gezien als een reden om ze af te wijzen. Zelfs als deze test van mindere kwaliteit zouden zijn (wat ze m.i. dus niet zijn), compenseert de mogelijkheid om vaak te testen hun lagere gevoeligheid ruimschoots.
  • In plaats van PCR-testen die proberen te bepalen of je het virus hebt, zouden bloedtesten die zoeken naar antilichamen en kijken of je het virus had, een veel beter idee zijn. Wie antilichamen heeft, wordt daarna bijna zeker niet meer ernstig ziek en besmettelijk, dus PCR-testen zijn dan (uitzonderingen daargelaten) ook zinloos. De antilichamen nemen na verloop van tijd af met mogelijk iets verminderde immuniteit, maar de immuniteit blijft hoogstwaarschijnlijk heel sterk verhoogd. T-cellen spelen ook een essentiële rol, maar zijn moeilijker te meten.

P.S. In bepaalde gevallen is maximale gevoeligheid juist goed, bijvoorbeeld bij het onderzoek naar genetisch materiaal bij een zware misdaad. Dat is echter een compleet andere toepassing.

P.P.S. Er zijn ook nog de kwesties van o.a. werkelijke fout positieven (alarm gaat wel af, maar geen enkel rookdeeltje aanwezig) en de valkuilen van testen bij grootschalig laagsymptomatisch/asymptomatisch testen bij lage prevalentie, maar dat is een andere discussie.

Testen versus robuustheid, preventie en effectieve veilige behandeling

In plaats van, of op zijn minst aanvullend aan, goede brandmelders, is het m.i. veel beter om de kans op en gevolgen van brand te verminderen. Denk aan minder brandbaar materiaal in huis en kaarsen vervangen door LED-lampen.

Bij corona is dit ook zo. In plaats van eindeloos testen, zou het veel beter zijn om te zorgen voor goede ventilatie, luchtvochtigheid, vitamine D, en een goede gezondheid en immuunsysteem (middels een gezonde leefstijl en dieet). Als de bevolking tenslotte nagenoeg niet vatbaar is voor een ziekmaker, hoef je ook niet te testen.

Daarnaast is het goed om brandblussers in huis te hebben. Bij corona zijn dit o.a. het gebruik van bloedverdunners en dexamethason. Het allerbeste lijkt het Zelenko protocol te zijn. (Goed nieuws is dat sinds gisteren hydroxychloroquine in Nederland weer voorgeschreven mag worden tegen corona.)

Zie ook

Credit

De analogie met branddetectie heb ik overgenomen van professor Michael Mina. Hij maakt die vergelijking in deze video.

Dr. Sebastian Rushworth: kan vitamine D COVID19 genezen?

Dr. Sebastian Rushworth schrijft over hetzelfde onderzoek naar vitamine D en COVID19 waar ik op 8 september ook al over schreef.

Rushworth over de indrukwekkende resultaten:

Als [vitamine D] geen genezing is voor COVID, dan weet ik niet wat wel. Als deze resultaten ook blijken uit een grootschalig gerandomiseerd onderzoek, kunnen we de grote meerderheid van patiënten genezen door ze een grote dosis (‘bolus’) vitamine D te geven bij aanvang van de symptomen en is onderzoek naar een vaccin overbodig.

Drie onvolkomenheden van het onderzoek: (1) het aantal patiënten (76) was te klein; het was niet dubbelblind waardoor (2) de inschatting van de artsen beïnvloed kan zijn en (3) het placebo effect een rol gespeeld kan hebben.

Voorlopig hebben we m.b.t. corona wél zeer veelbelovende resultaten, maar géén grootschalig dubbelblind gerandomiseerd onderzoek met controlegroep (RCT). De oplossing is simpel: zet dit onderzoek op en voer het als de wiedeweerga uit. Daar schort het hem nou net aan, want volgens dr. John Campbell pakken de verantwoordelijke organisaties als WHO en CDC dit niet op. Dit is nalatigheid en zou m.i. strafbaar moeten zijn.1

Vitamine D is goedkoop, veilig, overal verkrijgbaar en bewezen werkzaam tegen andere luchtweginfecties. De grote hoeveelheid goed maar imperfect onderzoek is sterk suggestief dat vitamine D essentieel is, dus zorgen dat je bloedwaarden optimaal zijn lijkt wijs, zeker als je tot de hoogrisicogroep behoort.

Het bewijs voor vitamine D is onvolledig, maar m.i. overtuigender dan voor andere maatregelen, zoals bijvoorbeeld mondkapjes en 1,5 meter.

Voetnoten

[1] Anthony Fauci zegt dat hij zelf een vitamine D (en C) supplement slikt en dat dit je “vatbaarheid voor een infectie kan verlagen“, maar zo’n uitspraak op persoonlijke titel in een interview is m.i. ruimschoots onvoldoende. Er moet tegelijkertijd een RCT opgetuigd worden en voorlopig moet dit ook al aan de standaardmaatregelen toegevoegd worden (voorzorgsprincipe).

Zie ook

Update 2 oktober 2020: YouTube kanaal Whiteboard Doctor bespreekt in onderstaande video de wetenschappelijke studie uit dit artikel. Het is behoorlijk ingewikkeld en gaat diep op de biologie in.

Onder welke voorwaarden is een vaccin wenselijk? Mijn gedachten hierover

Vaccins zijn wat mij betreft zeer wenselijk als aan alle volgende voorwaarden is voldaan: (1) noodzaak, (2) veiligheid, (3) werkzaamheid. Een vaccin is wat mij betreft…

  1. nodig onder de volgende voorwaarden:
    1. een ziekte met ernstige permanente gezondheidsschade waar geen veilige effectieve behandeling voor bestaat (b.v. ebola, pest, mazelen, polio)
    2. onvoldoende bestaande immuniteit
  2. veilig als het zich gedurende tenminste 10 jaar bewezen heeft bij tenminste tienduizenden mensen die na vaccinatie blootgesteld zijn aan de ziekmaker.
  3. werkzaam als het niet alleen de kans op ernstige ziekte en sterfte drastisch vermindert, maar ook de kans om anderen te besmetten (samen: sterilizing immunity). Als aan één voorwaarde voldaan is, hoeft volgens Michael Mina niet per se aan de andere voldaan te zijn.

NB: De eisen voor veiligheid en werkzaamheid kunnen wat verlicht worden naarmate de ziekte gevaarlijker is. Ik heb bijvoorbeeld liever een onveilig en matig werkend vaccin, dan ebola. Omgekeerd geldt dat de eisen voor noodzaak wat verlicht kunnen worden als er geen enkele twijfels bestaan over de veiligheid.

Het coronavaccin

Op basis van mijn persoonlijke situatie en huidige persoonlijke inschatting is m.b.t. corona aan geen enkele van de genoemde voorwaarden voldaan:

1a. Noodzaak — Ernstige ziekte. Het sterfrisico voor mensen onder de 50 is volgens professor Carl Heneghan al “zo goed als nul“. Voeg daar een set effectieve risicoloze maatregelen (zoals een gezonde leefstijl en dieet, ventilatie, luchtvochtigheid, vitamine D1) en betere behandelprotocollen aan toe, en het risico is nog lager.

Ik meen daarnaast twee veilige behandelingen gevonden te hebben die het risico met tenminste 90% reduceren. Die wil ik dolgraag delen, maar als ik dat doe word ik van LinkedIn verbannen.

1b. Noodzaak — Bestaande immuniteit. Het lijkt mij een reële vraag waarom iemand die al antilichamen heeft ook nog het risico van een nieuw vaccin zou accepteren.2 (Ik heb afgelopen week een ELISA bloedtest laten doen op zoek naar IgG antilichamen tegen corona, die helaas negatief terugkwam.)

2. Veiligheid. Van een nieuw coronavaccin zijn de lange-termijn risico’s onbekend. AstraZeneca is niet bereid productaansprakelijkheid te dragen, omdat ze het lange-termijn risico niet kunnen overzien. Dit vind ik zowel begrijpelijk als een enorme rode vlag.

Ook zullen er bij mijn weten geen Human Challenge Trials uitgevoerd worden. Proefpersonen krijgen wel het vaccin ingespoten en worden dan gemonitord, maar daarna worden ze niet blootgesteld aan het virus omdat men dit onethisch vindt.

Blootstelling aan het virus kan echter gepaard gaan met Antibody-Dependent Enhancement (ADE), waarbij een gevaccineerd persoon juist veel meer risico loopt met mogelijk de dood tot gevolg.3 Dit kan mogelijk ook pas na jaren gebeuren onder invloed van een inmiddels gemuteerd virus.

3. Werkzaamheid. Het is nog onbekend in hoeverre een vaccin het risico op gezondheidsschade en besmettelijkheid vermindert. Ik heb begrepen dat blootstelling aan het virus waarschijnlijk een betere immuniteit oplevert dan een vaccin.

Nawoord

Zoals gezegd is bovenstaande analyse op basis van mijn persoonlijke situatie en huidige persoonlijke inschatting. Wie tot de hoog-risicogroep behoort of werkt met die groep, zal misschien wel graag een vaccin nemen.

Ik ben totaal geen expert in vaccins, maar sta wel voor de uitdaging om een goed geïnformeerde beslissing te nemen. Mogelijk verander ik van mening naarmate ik meer te weten kom.

Zie ook

Voetnoten

[1] Zie Vitamine D versterkt het immuunsysteem tegen corona en Extreem overtuigende resultaten van eerste klinisch onderzoek naar effecten van vitamine D op COVID19 verloop.

[2] Hetzelfde geldt voor T-cellen. Dr. Sebastian Rushworth schrijft: “[I]f it’s true that Sweden now has herd immunity, then it seems likely that many other countries will follow over the coming months. By the time a vaccine appears at some point next year (with luck), there might not be many people left that actually need it.”

[3] Antibody-dependent enhancement and SARS-CoV-2 vaccines and therapies

Wybren van Haga slaat de spijker op zijn kop

Ik sluit me volledig aan bij wat Wybren van Haga in deze toespraak zegt over de coronamaatregelen.

Er valt heel veel aan te merken bij wat het kabinet in maart en april deed, maar met de beperkte kennis en middelen van destijds, en met de paniek en de overstroming van de ziekenhuizen, waren en zijn de maatregelen van destijds wat mij betreft gerechtvaardigd.

Hierbij mijn complimenten en waardering voor het behoorlijk goede werk in uitzonderlijk moeilijke omstandigheden. Als ik destijds aan het roer had gestaan, had ik het per saldo zeker niet beter gedaan.1

Voortschrijdend inzicht, maar geen voortschrijdend beleid en gedrag

Met voortschrijdend inzicht viel echter steeds meer van de rechtvaardiging voor de maatregelen weg.

We hebben nu dus veel nieuwe kennis op basis waarvan het beleid drastisch aangepast zou moeten worden, maar dat gebeurt niet.

Zoals iemand op LinkedIn schreef: “Aan het begin van de pandemie hadden ze nog maar 50% kennis en moesten 100% handelen. Vandaag de dag hebben ze 100% kennis alleen handelen ze op basis van de vroegere 50% kennis. Ze zijn, zeg maar, blijven hangen in de early 20’s…”

Transcriptie

Hieronder een gedeeltelijke transcriptie van Van Haga’s toespraak:

Want niet het coronavirus, maar de maatregelen van het kabinet, bleken te leiden tot een sociale, culturele en economische implosie van ons land. De ravage is compleet. We kwamen terecht in een dystopische samenleving met allerlei vreemde tegenstrijdigheden. Een Black Lives Matter demonstratie werd toegejuicht terwijl anti-corona demonstraties keihard werden neergeslagen.

Er werden miljarden euro’s overgemaakt naar Europa in plaats van naar onze militairen, onze politieagenten onze onderwijzers en onze verpleegkundigen. En nog erger, kankerpatiënten en hartpatiënten gingen dood omdat coronapatiënten voorrang hadden.

Het kabinet volhardt in de keiharde maatregelen terwijl de schade voor de samenleving ondraaglijk is en statistisch gezien is de coronacrisis gewoon voorbij. En toch is de minister van VWS bezig met een zinloze app en een ondemocratische spoedwet. En als kers op de taart een vaccin dat ons nooit zal kunnen beschermen tegen alle bekende mutaties van de COVID-192.

Samen met kameraad Baudet heb ik tientallen moties ingediend om deze minister op andere gedachten te brengen. Over PCR-testen, de 1,5 meter maatregel, regionale differentiatie, over ventilatie en over het zo snel mogelijk teruggaan naar normaal. Maar er gebeurt helemaal niets. Terwijl er technisch gezien reden genoeg is om mensen hun leven weer terug te geven, voorzitter.

En deze hele onwerkelijke situatie is gebaseerd op positieve PCR-testen. Ik heb hier ontzettend vaak vragen over gesteld, maar ik krijg helemaal nooit antwoord, dus hierbij nogmaals. Is de minister het met mij eens dat de PCR-test een grote foutmarge heeft bij het aantonen van een coronabesmetting?3

En is de minister het met mij eens dat als dit waar is, de cijfers van het RIVM simpelweg misleidend zijn en de grondslag voor al die coronamaatregelen wegvallen? Wat mij betreft is de PCR-gate de grootste blunder van deze eeuw met catastrofale consequenties.

We staan op een kantelpunt in de geschiedenis. De ravage van de coronacrisis is enorm. Een coronacrisis die alleen een crisis is geworden door de maatregelen van dit kabinet. Ik zie een enorme angstcultuur die wordt gevoed door de machthebbers en kritiekloze media die hierin meegaan. En een sluipende vrijheidsberoving door een steeds machtiger wordende overheid die tot achter de voordeur in onze levens binnendringt.

Voorzitter, ik heb de hoop opgegeven dat dit kabinet nog iets voor onze vrijheid gaat betekenen. Mijn hoop is gevestigd op de verkiezingen van 17 maart 2021.

Voetnoten

[1] Een ding had ik in ieder geval wel anders gedaan, namelijk om zorgmedewerkers in de ouderenzorg aan te raden om provisorische mondkapjes en gelaatsschermen te gebruiken, omdat er onvoldoende voorraad beschikbaar was van de hoogwaardige beschermingsmiddelen maar bescherming wel essentieel is voor zowel het personeel als de ouderen.

[2] Dit klopt niet helemaal. Het gaat om de mutaties van het coronavirus, niet van de ziekte.

[3] Er is enorm veel virus vereist om besmettelijk te zijn, al gauw 1000 maal meer virus dan de ondergrens die gebruikt wordt bij PCR testen. Zie ook Een veel praktischer alternatief voor de huidige coronatesten.

Hoe groot is het gezondheidsrisico van het coronavirus?

Een onvolledige maar goede maatstaf voor het gezondheidsrisico van het coronavirus is de mortaliteit (infection fatality rate, IFR): het aantal coronadoden gedeeld door het aantal coronabesmettingen. (Zie verderop voor bespreking morbiditeit.)

Het vaststellen van een doodsoorzaak is geen exacte wetenschap. Als iemand sterft en coronapositief is, maar ook andere virussen en bacteriën bij zich draagt en meervoudig onderliggend lijden heeft, is diegene dan gestorven door corona of met corona?

Het aantal besmettingen kan alleen nauwkeurig vastgesteld worden d.m.v. bloedonderzoek omdat het gros van de besmettingen niet weet dat ze besmet zijn geweest.

Ontwikkeling kennis over mortaliteit corona

In februari leek corona een ongelooflijk gevaarlijk virus omdat alleen de allerergste gevallen in beeld waren. Maar liefst 3% leek te sterven. Paniek!

Door bloedonderzoek bleek al snel dat het aantal besmettingen minimaal 10 maal zo hoog was als gedacht, dus de mortaliteit 10 maal zo laag, oftewel 0,3%. Dit werd later bevestigd door wereldwijd onderzoek.1

Vervolgens bleek dat een groot deel van de besmettingen geen antilichamen aanmaakt, maar T-cellen het werk oplossen. Als we conservatief aannemen dat het om de helft gaat, halveert de mortaliteit naar 0,15%.

Tussentijdse samenvatting

We dachten in het begin dat we 3 sterfgevallen hadden uit een groep van 100 besmettingen, maar bij nader inzien bleken er nog 1900 besmettingen te zijn die in het begin niet in beeld waren. Daardoor is de mortaliteit 20 maal lager geworden dan oorspronkelijk gedacht. Het aantal sterfgevallen is immers niet veranderd, maar het aantal besmettingen is wel 20 maal zo hoog geworden.

De mortaliteit is uitgekomen op zo’n 2 maal de seizoensgriep, dus hoger maar niet dramatisch hoger.

Tot zover de mortaliteit uit het verleden.

Mortaliteit in de toekomst

In de toekomst is het aannemelijk dat de mortaliteit nogmaals minimaal halveert als gevolg o.a. de genoemde factoren in de tabel. (Een veilig en werkzaam vaccin is wenselijk, maar niet meegerekend.) De mortaliteit voor alle leeftijden komt dan uit op 0,08% (9.992 uit 10.000 overleeft) en voor ’70 min’ is het 0,03% (9.997 uit 10.000 overleeft). (Hoe jonger en gezonder, hoe fors kleiner het risico.)

Dit is in hetzelfde bereik als de seizoensgriep. Het risico van corona is fors lager dan alledaagse risico’s zoals deelnemen aan het verkeer, roken, een ongezonde leefstijl en dieet, alcohol, etc.

De coronamaatregelen

Het is inmiddels overduidelijk dat de coronamaatregelen…

  1. veel meer schade veroorzaken dan ze voorkomen
  2. averechts werken, omdat ze de opbouw van groepsimmuniteit onder de jonge gezonde populatie tegenwerken, waardoor vooral de kwetsbare populatie in het komende griepseizoen slechter beschermd is
  3. op de verkeerde doelen gericht zijn. Het zou veel beter zijn om roken, junk food, ongezonde leefstijl, etc. aan te pakken dan het virus. Verbetering in de genoemde factoren leidt niet alleen tot afname van doden aan hart- en vaatziekten, kanker, diabetes, etc. maar beschermt ook tegen corona.

De schade die momenteel en in de toekomst nog veroorzaakt wordt, komt niet door het virus maar door onze reactie.

Morbiditeit

Deze post is grotendeels gebaseerd op dit artikel van epidemioloog en arts met 30 jaar ervaring David L. Katz. Hij schrijft daar niet alleen over sterfte (mortaliteit), maar ook over ernstige ziekte (morbiditeit). Ondanks dat hij hard gezocht heeft, lijkt de morbiditeit van corona niet vaker voor te komen of erger te zijn dan van andere infecties.

Het lijkt alleen erger omdat alles nu onder een vergrootglas ligt, terwijl het anders niet eens gediagnosticeerd zou worden of geen duidelijk oorzaak vastgesteld zou kunnen worden.

Het lijkt mij aannemelijk dat recente inzichten niet alleen de sterfte aanzienlijk zullen verlagen (zoals hierboven beschreven), maar ook ernstige ziekte zullen verlichten.

Voetnoten

[1] Zie o.a. Prof. Jay Bhattacharya: werkelijk gevaar corona heel zwaar overschat en Uitstekend nieuws in deze week gepubliceerd onderzoek uit Ijsland. Nobelprijswinnaar Michael Levitt heeft de data ook grondig geanalyseerd.

Is corona nou airborne of niet? Kun je verder dan 1,5 m ziek worden?

Het antwoord op de vragen uit de titel van dit artikel ligt volgens mij aan tenminste de volgende factoren:

Risico airborne overdracht hangt af van situatie

NB: Bij alles geldt: lagere dosis actief virus = minder ziek.

  1. Fel zonlicht (hoge UV-index) maakt het virus snel kapot (virucide).1 Daarom bereikt buiten op een zomerse dag veel minder actief virus een gastheer dan binnen of ‘s avonds.
  2. Hoe betere de ventilatie en luchtbehandeling, hoe minder actief virus in de lucht hangt (verdunning).
  3. Hoe meer volume per persoon in een binnenruimte, hoe trager de virusconcentratie in de lucht toeneemt (verrijking). De plafondhoogte speelt een rol evenals het aantal mensen per eenheid vloeroppervlak (bevolkingsdichtheid).
  4. Bij sommige activiteiten wordt weinig virus uitgestoten per tijdseenheid, terwijl bij andere activiteiten juist veel virus uitgestoten wordt.2
  5. Corona overleeft het langst en wordt het best door de lucht overgedragen bij lage luchtvochtigheid.1 Grotere druppels verdampen dan snel tot microdruppeltjes die in de lucht blijven zweven.3 Bij optimale luchtvochtigheid van 40-60% wordt corona moeilijker overgedragen door de lucht en werken onze slijmvliezen (‘het menselijk luchtfilter’) optimaal.4
  6. Corona overleeft het langst bij lage temperaturen.1
  7. In de neus wordt lucht gefilterd, verwarmd en bevochtigd. Door de neus in- en uitademen leidt dan ook tot minder virus op kwetsbare plekken in het lijf en in de lucht in vergelijking met door de mond ademen. In de neus worden ook stikstofoxiden aangemaakt.5 Intens ademen leidt tot meer uitstoot en inname van virus.
  8. Hoe langer je in een ruimte verblijft, hoe meer virus in de lucht komt en hoe meer virus je inademt.
  9. Luchtcirculatie draagt bij aan snelle verspreiding van het virus.6
  10. Het virus kan waarschijnlijk meeliften op fijnstof.7-9 Los van het virus is fijnstof ook rechtstreeks schadelijk en houdt het het immuunsysteem bezig.
  11. De mate van virusuitstoot hangt niet alleen heel sterk af van het stadium in de besmetting10, maar ook van de persoon.11

Wie zo min mogelijk actief virus in wil ademen, zoekt of maakt omstandigheden die zoveel mogelijk in het groene deel van de tabel zijn. Inademen van virus is geen groot probleem, zolang de hoeveelheid maar beheersbaar blijft voor het immuunsysteem.

Voetnoten

  1. Predicting the Decay of SARS-CoV-2 in Airborne Particles (Department of Homeland Security) (.PDF). Zie ook de bijbehorende online calculator.
  2. De selectie van een ruimte die past bij de activiteit is volgens epidemioloog Udo Bucholz daarom belangrijk. Rustig een korte vergadering houden in een kleine slecht geventileerde ruimte is niet zo’n probleem. Daar intens gaan sporten met evenveel mensen is wel een heel slecht idee vanuit het oogpunt van besmettingsrisico.
  3. Zie ook Hoe corona ook airborne IS en WORDT.
  4. Corona overleeft steeds korter bij toenemende luchtvochtigheid. Toch is het niet optimaal om hoger dan 60% te gaan. Ik heb al informatie gevonden waarom dat zo is, maar ben er nog niet aan toe gekomen om die goed te bestuderen. Zodra dat wel het geval is, ben ik van plan de kennis te delen.
  5. Could nasal nitric oxide help to mitigate the severity of COVID-19? (Microbes and Infection)
  6. Dit bleek onder andere uit het onderzoek dat viroloog Hendrik Streek uitvoerde in Gangelt. Het lijkt ook een rol gespeeld te hebben bij de besmettingen in Maassluis.
  7. Wuhan staat ook wel bekend als ‘China’s smog city‘. De luchtkwaliteit in Bergamo liet afgelopen januari en februari ook zwaar te wensen over, zie de figuur hieronder (bron). Hier wordt uitgelegd dat waarden boven 151 (de rode vakjes) staan voor ‘ongezond’.
Historische luchtkwaliteit in Bergamo in 2020 (bijgewerkt t/m 10 september). Bron
  1. Luchtvervuiling kan (naast bevolkingsdichtheid) een onafhankelijke deelverklaring zijn waarom corona zich sneller verspreidt in stedelijke en industriële gebieden.
  2. Air Pollution Exposure and COVID-19 (IZA Institute of Labor Economics) (.PDF)
  3. Maximale uitstoot van zo’n 2 dagen voor tot zo’n 2 dagen na de eerste symptomen. Zie ook Een veel praktischer alternatief voor de huidige coronatesten.
  4. Onderzoeker Erwin Duizer zegt hier: “De ene persoon kan honderdduizend keer zoveel virusdeeltjes per milliliter vocht hebben dan een ander. En de hoeveelheid druppels verschilt ook sterk. Het speelt mee of mensen bijvoorbeeld met consumptie praten of niet, of iemand een natte of droge hoest heeft.”

Epidemioloog David L. Katz: 4 uitkomsten hoe we corona kunnen doorlopen:

David L. Katz (epidemioloog en arts met 30 jaar ervaring) bespreekt in dit artikel en de bijbehorende video (zie ook onderaan dit artikel) onder andere 4 uitkomsten hoe we corona kunnen doorlopen:

A. Verstoppen (weinig besmettingen, weinig ernstige ziekte en sterfte): Dit kan alleen met draconische maatregelen die gepaard gaan met kolossale sociale/emotionele/economische/fysieke schade. Je bent afhankelijk van een buitengewoon veilig en effectief vaccin (en hoge vaccinatiebereidheid onder de bevolking), wat jaren op zich kan laten wachten. Vanwege de lage besmettingen blijft er een grote vatbare populatie en weinig groepsimmuniteit om de kwetsbaren te beschermen.

B. Totale mislukking (weinig besmettingen, veel ernstige ziekte en sterfte): Het slechtste scenario van de 4 waarbij je alles fout doet. De jonge gezonde bevolking gaat in lockdown en het virus krijgt de vrije hand onder de kwetsbare bevolking.

C. Mislukking — ‘dure’ groepsimmuniteit (veel besmettingen, veel ernstige ziekte en sterfte): Er wordt groepsimmuniteit opgebouwd, maar dit gaat gepaard met veel ernstige ziekte en sterfte als de kwetsbare bevolking tijdens de benodigde maanden slecht beschermd is.

D. Succes — ‘goedkope’ groepsimmuniteit (veel besmettingen, weinig ernstige ziekte en sterfte): De minst slechte beschikbare optie, waarbij groepsimmuniteit opgebouwd wordt met weinig ernstige ziekte en sterfte. Dit bereik je door de kwetsbare bevolking goed te beschermen terwijl jonge gezonde mensen besmet raken met een beheersbare dosis virus en daarna immuun zijn. De zomerperiode is hiervoor volgens Nobelprijswinnaar Michael Levitt ideaal.

Essentiële inzichten

  1. Groepsimmuniteit opbouwen hoeft NIET gepaard te gaan met veel ernstige ziekte of sterfte. Je moet verstandig en zorgvuldig te werk gaan, maar dat is met alles. Corona is alleen echt gevaarlijk voor kwetsbaren en in hoge doses.
    Recente ontwikkelingen hebben het toekomstige gevaar drastisch verminderd. Voorbeelden: verbeterde behandelprotocollen, medicijnen, betere bescherming van kwetsbaren, meer PBM’s, inmiddels verhoogde immuniteit, virusmutatie, thuistesten, etc. etc. kan het risico aanzienlijk verlaagd worden.
  2. Niet alle besmettingen zijn slecht. Besmettingen met een asymptomatisch of zeer mild verloop moeten we toejuichen omdat we daarmee ‘goedkope’ groepsimmuniteit opbouwen. Dit is mogelijk als de virusdosis beheersbaar blijft en kwetsbaren beschermd worden (en helemaal als we ons immuunsysteem en gezondheid optimaliseren).

Andere scenario’s

Het best mogelijke geval is: helemaal geen pandemie. Dit was mogelijk geweest als we ons beter hadden gedragen, maar daarvoor is het nu te laat.

Sommige slechte uitkomsten staan er niet bij. Voorbeeld: eerst langdurig in lockdown met zeer hoge totale schade, en dan ongecontroleerd de boel opengooien waardoor vooral kwetsbaren hard geraakt worden. Hierbij heb je zowel de schade van de maatregelen als de schade van het virus.

Viroloog Hendrik Streeck: superspread event bij carnaval in Gangelt lag aan luchtbehandeling

Bij een carnavalsviering op 15 februari j.l. in het Duitse plaatsje Gangelt (Kreis Heinsberg) waren meer dan 400 mensen bijeen in een ruimte waar lucht werd gerecirculeerd zonder veel verse lucht toe te voegen. Bij toevoeropeningen waar besmette lucht terug de ruimte in kwam was de besmettingskans aanzienlijk groter dan bij luchtafvoeropeningen. 44% van de aanwezigen bij de betreffende viering is besmet geraakt.

Streeck waarschuwt voor het dramatiseren van het gevaar. Corona was volgens hem ongeveer 4 maal zo erg als de seizoensgriep1. Met o.a. verbeterde behandelprotocollen, medicijnen, betere bescherming van kwetsbaren, meer PBM’s, inmiddels verhoogde immuniteit, virusmutatie, thuistesten, etc. etc. kan het risico aanzienlijk verlaagd worden.

Voeg daar wat basale voorzorgsmaatregelen aan toe om de virusdosis binnen de perken te houden, zoals ventilatie en het vermijden van massale langdurige groepsbijeenkomsten in slecht geventileerde ruimten, en er valt prima met het virus te leven. Een besmetting op zich is niet zo erg, zolang het niet tot ernstige ziekte of sterfte leidt. Het gevaar is vooral groot als iemand van dichtbij hoest of niest omdat de virusdosis dan gigantisch is.

Voetnoten

[1] Dit was zijn inschatting op 26 augustus. Andere experts zoals Nobelprijswinnaar Michael Levitt, Johan Giesecke, Jay Bhattacharya, David L. Katz, spreken over 2 tot 3 maal zo erg als de seizoensgriep.

Zie ook

https://www.wissenschaft.de/gesundheit-medizin/corona-die-heinsberg-studie-und-ihre-ergebnisse/
https://www.uni-bonn.de/neues/111-2020
https://www.medrxiv.org/content/10.1101/2020.05.04.20090076v2

Extreem overtuigende resultaten van eerste klinisch onderzoek naar effecten van vitamine D op COVID19 verloop

In het onderzoek kreeg twee derde van de deelnemers (interventiegroep) de best mogelijke behandeling in combinatie met calcifediol supplement (actieve vorm van vitamine D die binnen uren beschikbaar komt in het bloed). De controlegroep kreeg uitsluitend de best mogelijke behandeling. Resultaten staan samengevat in onderstaande figuur.

Dr. John Campbell bespreekt het onderzoek in onderstaande video. Hij hamert al vele maanden op het belang van vitamine D. Het is veilig en er waren al buitengewoon overtuigende aanwijzingen over de noodzaak en effectiviteit. Campbell kan niet begrijpen waarom organisaties als WHO, CDC, Oxford maar geen grootschalig onderzoek hiernaar opzetten en iedere keer weer teruggrijpen naar dure medicijnen en behandelingen (die niet altijd erg werkzaam zijn en wel risico’s en bijwerkingen hebben).

Je zou haast denken dat zij uitsluitend dure farmaceutische oplossingen willen, maar iedereen weet dat genoemde organisaties nooit fouten maken en de volksgezondheid boven alles stellen. Zij laten zich nooit en te nimmer beïnvloeden door financiële, politieke of persoonlijke belangen.

Tegen het einde van de video somt dr. Campbell allerlei mechanismen op hoe vitamine D werkzaam zou kunnen zijn.

P.S. In het onderzoek kregen alle patiënten ook hydroxychloroquine en azitromycine in de juiste dosis. Dit is uitstekend. Het zou nog iets beter geweest zijn als ze ook zink hadden gekregen.

Update 24 september 2020: Zie mijn artikel over wat dr. Sebastian Rushworth over dit onderzoek te zeggen heeft.